27.07.2010

O‘zbekiston Respublikasining Prezidenti Islom Karimov O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi va Senatining 2010 yil 27 yanvardagi qo‘shma majlisidagi “Mamlakatimizni modernizatsiya qilish va kuchli fuqarolik jamiyatini barpo etish – ustuvor maqsadimizdir” nomli ma’ruzasida “parlamentimiz va mahalliy vakillik organlari – Kengashlar oldida turgan… g‘oyat muhim vazifa – bu qabul qilingan qonunlarning ijro etuvchi hokimiyat, ya’ni hukumat tomonidan markazda, hokimliklar tomonidan esa joylarda qanday bajarilayotganligi ustidan qat’iy parlament nazoratini, deputatlik nazoratini o‘rnatishdan iboratdir”, deb ta’kidladi.

Parlament nazorati qonunlarni ijro etish darajasini va ularning samaradorligini amalda aniqlashning, shuningdek, davlat va jamiyatni taraqqiy ettirish ehtiyojlarini hisobga olgan holda ularga o‘z vaqtida o‘zgartishlar kiritishning ta’sirchan vositasidir.

Doimiy parlament nazoratini amalga oshirish ijro etuvchi davlat organlari faoliyatining samaradorligiga, qonunlarni ijro etish jarayonida davlat mexanizmi ishida uyg‘unlik va muvofiqlikka erishishga, inson huquqlari va erkinliklari buzilishining oldini olishga, amaldagi qonun hujjatlarini ijro etish amaliyotini tahlil qilishga qaratilgan. Aynan qonun ijodkorligi va qonunni qo‘llash amaliyotini chambarchas bog‘lab olib borish parlament nazoratining muhim xususiyatlaridan birini tashkil etadi.

O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Qonunchilik va sud-huquq masalalari qo‘mitasi tomonidan O‘zbekiston Respublikasining Milliy matbuot markazida 23 iyul kuni o‘tkazilgan “Parlament nazorati samaradorligini oshirish: hozirgi ahvoli va istiqbollar” mavzuidagi konferensiyada mamlakat parlamenti yuqori palatasining nazorat funksiyalarini tubdan yaxshilash masalalari muhokama qilindi.

Konferensiyada nazorat funksiyasi Senatning muhim funksiyalaridan biri bo‘lib, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining parlament nazorati tizimida alohida o‘ringa egaligi va uning vakillik funksiyasini ro‘yobga chiqarish bilan bevosita bog‘liqligi ko‘rsatib o‘tildi.

Oliy Majlis Senati tomonidan amalga oshiriladigan parlament nazoratining qonunchilik asosini O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining, “O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy Qonunining, “O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Reglamenti to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi qonunining normalari tashkil etadi.

Senatning nazorat funksiyasi uning qo‘mitalarining yillik nazorat faoliyati rejalariga muvofiq qonunlarning u yoki bu viloyatda, vazirliklar va idoralar yoki boshqa institutsiyaviy tuzilmalar tomonidan ijro etilishini, xalq deputatlari mahalliy Kengashlari doimiy komissiyalari ishini o‘rganish, Senat a’zolarining xalq deputatlari mahalliy Kengashlari majlislarida ishtirok etishi, senatorlarning saylovchilar bilan uchrashuvlari va qabul qilingan qonunlarning mohiyatini tushuntirib berishlari, fuqarolarning xat va arizalarini ko‘rib chiqish, muayyan mintaqa aholisini o‘ylantirayotgan muammolarni aniqlash hamda ularni hal etishga qaratilgan takliflarni o‘rganish jarayonida amalga oshiriladi.

Muhokama asnosida konferensiya qatnashchilari Senat mamlakat parlamentidagi hududiy vakillik organi sifatida ijtimoiy ehtiyojlarni aniqlab, davlat qarorlari va boshqa qarorlarni qabul qilishning umumiy jarayoniga real ta’sir ko‘rsatayotganini alohida ta’kidladilar. Unda jamoat manfaatlarining jamlanishi va oshkora bayon etilishi parlamentni hokimiyatlar bilan turli davlat organlari o‘rtasidagi ziddiyatlar bartaraf etiladigan ommaviy maydonga aylantirmoqda, Senat vakolatlari doirasida manfaatlar muvozanatini qonunan ta’minlashga imkon bermoqda.

Parlamentning qonunchilik va nazorat funksiyalarini amalga oshirish borasidagi vakolatlari mustahkam birlikni tashkil etadi. Bunda, bir tomonidan, qonun ijodkorligi jarayoni amaliyotning ehtiyojlarini qondirishi, uning materiallariga asoslanishi, jamiyatdagi o‘zgarishlarga sezgirlik bilan munosabat bildirishi kerak, ikkinchi tomonidan esa, ushbu ehtiyojlarni asosan u yoki bu qonun hujjatining amalga oshirilishini nazorat qilish yo‘li bilan huquqni qo‘llash amaliyotini o‘rganish chog‘ida aniqlash mumkin.

Konferensiya qatnashchilarining ma’ruzalari va chiqishlarida Senat qo‘mitalari, xalq deputatlari mahalliy Kengashlari, ular doimiy komissiyalarining parlament nazoratini amalga oshirish hamda uning samaradorligini kuchaytirish borasidagi tashkiliy-huquqiy faoliyatini yanada takomillashtirish masalalari yuzasidan bir qator taklif va tavsiyalar bildirildi. Shuningdek, parlament nazoratining parlament so‘rovi kabi shaklini amaliyotga keng joriy etish hamda parlament nazorati institutining normativ-huquqiy bazasini kengaytirish yuzasidan takliflar tayyorlash zarurligi haqida so‘z yuritildi. Parlament nazoratining barcha mintaqalarda ishlarning real ahvolini o‘rganish asosida qonunlarning amaldagi ijrosini yanada yaxshilashdagi roli ta’kidlandi.

Muhokama yakunlari bo‘yicha tegishli tavsiyalar qabul qilindi.

Konferensiya ishida senatorlar, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining deputatlari, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi amaldagi qonun hujjatlari monitoringi institutining, Toshkent davlat yuridik institutining hamda Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universitetining huquqshunos olimlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar, O‘zbekiston Xotin-qizlar qo‘mitasi, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari bo‘yicha vakili (ombudsman), «Kamolot» yoshlar ijtimoiy harakati hamda ommaviy axborot vositalarining vakillari qatnashdilar.

Ma'lumot manba'i: uza.uz

yoping

27.07.2010

Namanganda joriy yilning birinchi yarim yilida viloyatni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish yakunlari hamda Prezidentimiz Islom Karimov tomonidan Vazirlar Mahkamasining shu yil 29 yanvardagi majlisida belgilab berilgan 2010 yilda mamlakatni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturining eng muhim ustuvor vazifalari amalga oshirilishini ta’minlashga bag‘ishlangan faollar yig‘ilishi bo‘lib o‘tdi.

Namangan viloyati hokimi B.Yusupov boshqargan yig‘ilishda davlatimiz rahbari tashabbusi bilan izchil amalga oshirilayotgan Inqirozga qarshi choralar dasturi hududlar makroiqtisodiy ko‘rsatkichlari barqarorligini ta’minlash hamda barcha sohalarni izchil rivojlantirishga xizmat qilayotgani ta’kidlandi.

O‘tgan olti oyda viloyatda yalpi hududiy mahsulot o‘sishi 11,1 foizni tashkil etdi. Sanoat ishlab chiqarishi 17,4, qishloq xo‘jaligi 6,7, kapital qo‘yilmalar 6,6, qurilish ishlari 19,6, chakana savdo aylanmasi 16,8 va pullik xizmatlar hajmi 15,4 foizga o‘sdi. Barcha manbalar hisobidan 297,3 milliard so‘mlik kapital mablag‘lar o‘zlashtirildi va bu boradagi ko‘rsatkich 106,6 foizga bajarildi.

Qishloq joylarda namunaviy loyihalar asosida uy-joy qurilishida 2 milliard 655 million so‘mlikdan ziyod hajmdagi qurilish-montaj ishlari amalga oshirildi.

Korxonalarda ishlab chiqarishni diversifikatsiya qilish, texnik va texnologik yangilash ishlari samarasida 8,1 million AQSH dollari hajmida mahsulot eksport qilindi.

Hisobot davrida tijorat banklari tomonidan iqtisodiyotning real sektoriga yo‘naltirilgan kreditlar miqdori 118,6 milliard so‘mni tashkil etdi va bu o‘tgan yilning shu davriga nisbatan 20 foizga ko‘pdir. Shuningdek, banklar tomonidan ishlab chiqarishni tiklash uchun korxonalarga kiritilgan 11,4 milliard so‘mlik investitsiya mablag‘lari hisobiga 1761 ish o‘rni yaratildi.

Viloyatda joriy yilning birinchi yarmida 1706 kichik biznes subyekti tashkil etildi. Mazkur sohaning yalpi xududiy mahsulotdagi ulushi 68,1 foizni tashkil etdi.

Hududiy bandlik dasturini amalga oshirish natijasida o‘tgan davrda 38803 yangi ish o‘rni yaratildi. Ularning 30 mingdan ko‘prog‘i qishloq joylarga to‘g‘ri keladi. Kasanachilikni rivojlantirish asosida 5371 xotin-qiz ish bilan ta’minlandi.

“Barkamol avlod yili” Davlat dasturi ijrosini ta’minlashga o‘tgan yarim yilda qariyb 196 milliard so‘m mablag‘ sarflandi.

Yig‘ilishda ayrim sohalarda yo‘l qo‘yilayotgan kamchiliklar atroflicha muhokama qilindi va ularni bartaraf etish yuzasidan aniq vazifalar belgilandi.

Namangan viloyati faollari yig‘ilishida O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining o‘rinbosari A.Oripov so‘zga chiqdi.

Ma'lumot manba'i: uza.uz

yoping

27.07.2010

Mamlakatimizda tadbirkorlik, jumladan, kichik biznesni rivojlantirishni rag‘batlantirishga alohida e’tibor qaratilayotir. Mazkur soha aholi bandligini ta’minlash va hayot darajasini oshirishning muhim omillaridan biridir. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining joriy yil birinchi yarmida respublikani ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish yakunlariga bag‘ishlangan majlisida qayd etilganidek, bu davrda 509 mingdan ortiq, shu jumladan, qishloq joylarda 350 mingdan ziyod ish o‘rinlari tashkil etildi. Bunda, albatta, kichik biznes va xususiy tadbirkorlikning alohida o‘rni bor.

Soha vakillariga soliq va kredit imtiyozlari berilishi bilan bir qatorda, kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni rivojlantirish uchun qulay biznes muhiti yaratilgani ularning rivojiga keng yo‘l ochayotir. Davlatimiz rahbarining 2009 yil 15 mayda qabul qilingan “Tadbirkorlik faoliyatini yanada qo‘llab-quvvatlash va rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qarori bu borada muhim omil bo‘lmoqda. Qarorga muvofiq, xususiy tadbirkorlik faoliyatini tashkil etish hamda yuritish uchun qo‘shimcha shart-sharoitlar yaratilishi bilan birga, ularning huquqlari va qonuniy manfaatlarini ta’minlash borasidagi ishlar yanada kuchaytirilmoqda.

O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan poytaxtimizning Yunusobod tumani hokimligida o‘tkazilgan tadbirda shu haqda gap bordi. Unda tadbirkorlar, xorijiy investitsiyalar ishtirokidagi korxonalar rahbarlari qatnashdi. “Ochiq eshiklar kuni” shaklida tashkil etilgan tadbirda Adliya vazirligi, tuman hokimligi, huquqni muhofaza qiluvchi idoralar vakillari, xizmat ko‘rsatuvchi tashkilotlar va hamda ommaviy axborot vositalari xodimlari ishtirok etdi.

Tadbirkorlik subyektlari uchun uyushtirilayotgan bunday tadbirlarda ular duch kelayotgan muammolarni hal etishga alohida e’tibor qaratilmoqda. Joriy yilning o‘tgan davrida tadbirkorlik subyektlaridan tushgan barcha murojaatlar mamlakatimiz adliya idoralari tomonidan ko‘rib chiqilib, qonuniy hal etildi.

– Tumanimizda 5 mingga yaqin tadbirkorlik subyekti va 3,5 mingga yaqin yakka tadbirkor faoliyat yuritmoqda, – deydi Yunusobod tumani hokimi o‘rinbosari Elyor Akbarov. – Iqtisodiyotimiz rivoji va aholi farovonligining oshishiga ular munosib hissa qo‘shmoqdalar. Shu bois tadbirkorlarimizning faoliyatini yanada rivojlantirish va ularning safini yanada kengaytirishga qaratilgan zarur chora-tadbirlar izchillik bilan amalga oshirilmoqda.

– Mamlakatimizda biz, tadbirkorlarga yaratilayotgan keng shart-sharoit tufayli korxonamiz faoliyati yanada rivojlanmoqda, – deydi “Jahongir servis” mas’uliyati cheklangan jamiyati rahbari Hamidulla Mirzohidov. – Ayniqsa, davlatimiz rahbarining farmoni bilan qurilish korxonalarining ayrim soliqlardan ozod etilgani va tabiiy gazdan foydalanishda qo‘shimcha imtiyozlar yaratilgani bois bizning korxonada ham ishlab chiqarish hajmi sezilarli darajada oshdi. Tegishli idoralar mas’ul xodimlari ishtirokida o‘tkazilayotgan bu kabi ochiq muloqotlar soha rivoji va iqtisodiy barqarorlikni ta’minlashga xizmat qiladi.

Ma'lumot manba'i: uza.uz

yoping

27.07.2010

Mamlakatimizda plastik kartochkalar orqali hisob-kitob qilish, to‘lovlarni naqd pulsiz amalga oshirish tizimi izchil rivojlanmoqda.

Prezidentimiz Islom Karimovning 2010 yil 19 aprelda qabul qilingan “Bank plastik kartochkalaridan foydalangan holda hisob-kitob tizimini rivojlantirishni rag‘batlantirish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi qarori mamlakatimiz bank tizimida bu boradagi ishlarni takomillashtirishda yangi istiqbollarni belgilab berdi.

O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki Toshkent viloyati boshqarmasi va tijorat banklari tomonidan ushbu hujjatda belgilangan vazifalardan kelib chiqqan holda mijozlar manfaati ustuvorligini ta’minlashga alohida e’tibor qaratilmoqda. Jumladan, naqd pulsiz hisob-kitobni amalga oshirishda soxtalashtirish hamda firibgarliklarni istisno etish choralari ko‘rilmoqda. Bu esa plastik kartochkalardan foydalanish samaradorligi ortishiga xizmat qilayotir. Muomaladagi plastik kartochkalar soni tobora ko‘paymoqda, qishloqlarda ushbu qulay usulda hisob-kitob qilish uchun zarur sharoit yaratilmoqda.

“O‘zsanoatqurilishbank”ning Toshkent viloyati mintaqaviy filialidan olingan ma’lumotga ko‘ra, ayni kungacha mazkur bank tomonidan muomalaga chiqarilgan plastik kartochkalar qariyb 655 mingga, joylarda o‘rnatilgan terminallar soni esa 600 taga yetgan. O‘tgan yilning shu davriga taqqoslanganda, viloyatda plastik kartochkalar 84 foiz, terminallar 107 foizga o‘sgan.

“O‘zsanoatqurilishbank” terminallari asosan savdo shoxobchalariga, bank filial va jamg‘arma kassalari hamda mini-banklariga o‘rnatilgan. Shuningdek, ko‘plab turg‘un savdo tashkilotlari, avtomobillarga yoqilg‘i quyish hamda boshqa pullik xizmat ko‘rsatish shoxobchalariga ham qo‘yilgan. 2011 yilga qadar joylarga mazkur bankning yana 92 terminali o‘rnatilishi rejalashtirilgan. Uning asosiy qismi chekka hududlardagi savdo va xizmat ko‘rsatish obyektlaridan o‘rin oladi. Ayni paytda bank plastik kartochkalarining 80 foizi turli mulkchilik shaklidagi xo‘jalik yurituvchi subyektlar hissasiga to‘g‘ri kelayotir.

Mazkur bankning viloyatdagi bo‘limlari tomonidan yana bir zamonaviy xizmat turi – VISA xalqaro plastik kartochkasi taklif etilmoqda. Jismoniy shaxslar uchun chiqarilayotgan VISA Classic va VISA Electron kartochkalari keng turdagi to‘lovlarni amalga oshirish imkonini beradi. “O‘zsanoatqurilishbank”ning mikro chipli VISA Classic kartochkalari egalari milliy valutada ham, AQSH dollarida ham hisobraqami ochishi mumkin.

Ma'lumot manba'i: uza.uz

yoping